Page 345 - My FlipBook

325

Erken ve Klasik dönem Osmanlı mihrapları anıtsal ve sadedir. Anadolu Selçuklu

mihraplarında bordür sayılarında bir standart yoktur. Osmanlı döneminde ve son dönem
mihraplarında da Selçuklu mihraplarında olduğu gibi standart bir bordür sayısının olmadığı

görülmektedir. Bordürler tek, iki, üç ve dört bordürlü olarak kullanılmıştır. Tek bordürlü tip en
yoğun kullanılan bordür türüdür. Bu dönem mihraplarında bordürler birbirlerinden ince

silmelerle ayrılmakta ve silmelerin girintiler oluşturduğu görülmektedir. Burmalı Minare
Cami’nin çini bordürü dışında 13. yy.da yapılan Gök Medrese Cami kenar bordüründe

geometrik süsleme tercih edilmiştir.14.yy’da yapılan Saraçhane Cami bordüründe ve

köşeliklerinde bitkisel süslemelerin yer aldığı görünmektedir. Osmanlı dönemi mihraplarında
Anadolu Selçuklu mihraplarında kullanılan geometrik kompozisyonlara benzer süslemeler

kullanılmaktadır. Barok, Rokoko ve Ampir üslupların klasik motifleri olan istiridye kabuğu,
“S” ve “C” kıvrımları, perde motifleri, iri akant yaprakları, burmalı sütunce gövdesi, kompozit

sütun baslıkları gibi batı kökenli motifler daha çok 19. ve 20. yüzyılda yapılmıs alçı ve kalem
işi mihraplarda görülmektedir. Bu durum Osmanlı İmparatorlugu döneminde 19.ve 20. yüzyılda

görülen batı etkilerinin Amasya’nın taşrasına kadar yayıldığını göstermektedir.

Selçuklu, Erken ve Klasik Osmanlı mihrapları yoğun olarak mukarnas ile örtülmüştür.

Bunun dışında yarım kubbe, dilimli ve münferit tipli kavsaralarda kullanılmıştır. 25 adet

mihrapta mukarnas, 8 adet mihrapta yarım kubbe, 9 adet mihrapta dilimli, 9 adet mihrapta da
münferit tipli kavsara örneği kullanılmıştır.

Amasya mihraplarında mihrap nişinin yoğun olarak yarım daire şeklinde kullanıldığı
görülmektedir. Bunun dışında mihrap nişinin kullanım sayısına göre tek bir nişten oluşan

mihrap üç kenarlı, beş kenarlı, dörtkenarlı ve yedi kenarlı olarak sıralanmaktadırlar.

Amasya’da 19 adet mihrapta sütunce bulunurken 2 adet mihrapta sütuna rastlanmaktadır.

Bu mihrapların 16 âdeti silindirik gövdeli, 3 âdeti silindirik gövdeli ve üzeri desenli, 3 âdeti
çokgen gövdeli sütün ve sütuncelerden oluşmaktadır.

Amasya mihrapları incelendiğinde her döneme ait örneklerle karşılasılması ilk kez
birçoğunun çalışılması ve bir bütün olarak değerlendirilmesi bu çalışmanın en önemli

sonuçlarından bir diğeridir.