Page 344 - My FlipBook
P. 344
324
4.SONUÇ
Çalışma konumuzu olusturan Amasya merkez, ilçe, kasaba ve köylerinde cami ve
mescitlerde bulunan mihrapların bir bölümü bu çalısma içerisinde ilk kez tanıtılmaktadır.
Mihrapların çoğu ait oldukları dönemlerin özelliklerini taşımakta, bazı mihraplar ise planını
korumakta süsleme özellikleriyle geç dönem özellikleri taşımaktadır.
İncelediğimiz mihraplar 13. yüzyıldan 20. yüzyıla kadar geniş bir zaman dilimi
kapsamaktadır. İncelenen mihrapların 1 adedi çini, 5 adedi ahşap kaplama, 18 adedi alçı, 5
adedi mermer ve geri kalan 35 adedi ise taş malzemeden yapılmıştır. Sayılarından da
anlaşılacagı üzere Amasya mihraplarında yaygın olarak kullanılan geleneksel malzeme taştır.
61 adet mihrap cami ve mescidlerin harim kısmında bulunurken, 3 adedi son cemaat
yerinde yer almaktadır.
İnceledigimiz mihraplarda Selçuklu dönemine ait eserlerde tepelik bulunmamaktadır.
Bunun aksine Osmanlı mihraplarında tepeliğin önemli bir eleman olduğu dikkati çekmektedir.
Amasya mihraplarında tepelik olmadığı halde süsleme öğesiyle tepelik görüntüsü oluşturulan
8 adet örnek mevcuttur.
Amasya’da 11 adet mihrap alındığında besmele ve Al–i İmran suresinin 37. Ayeti, 2 adet
mihrapta Al-i İmran Suresinin 39.Ayeti, 8 adet mihrapta Bakara suresinin 149. Ayeti, 1 adet
mihrapta Cin Suresi 18. Ayeti, bir adet mihrapta yapım kitabesi, 1 adet mihrapta Kelime-i
Tevhid görülmektedir. 1 adet cami bordüründe Kelim-i Tevhid, 1 adet cami bordüründe Ayet-
el Kürsi yer almaktadır. 4 adet mihrapta alınlık olmadığı halde mihrap üstünde duvarın üzerine
yazılmış dua kitabesi yer almaktadır. Bunların üçünde Al-i İmran Suresi 37. Ayeti, birinde
Bakara Suresi 149. Ayeti yazmaktadır. II. Bayezid Cami Son Cemaat Yeri (Doğu-Batı),
Merzifon Hacı Hasan Cami mihraplarının alınlıkları kartuş şeklindedir ve dua kitabesinin yer
almadığı dikkati çekmektedir. II. Bayezid Cami son cemaat yeri (Doğu-Batı) mihrap alınlıkları
bitkisel süslemelerle, Merzifon Hacı Hasan Cami alınlığı barok karakterli akantüs yapraklarıyla
oluşmaktadır.
Amasya mihraplarında köşelik olarak adlandırılan bu elemanın tek parça ve iki parçalı
köşelik olmak üzere iki gruba ayrıldığı görülmektedir. Köşelik bazı örneklerde sütunceler
üzerine oturmakta, bazılarında da zemine kadar inmektedir. Amasya’da bulunan 64 adet mihrap
içinde 10 tanesinde köşelik bulunmamaktadır.

